Benvida, chuvia!

   A finais de agosto xa tivemos algúns días de chuvia. O total acumulado non foi moita cousa, 33 mm na estación de Ferrol e uns 50 mm nas dúas de Narón, mas serviron para humeder o chan tan reseco.

   Hoxe foi o primeiro día chuvioso de verdade, logo de tanta seca. A estas horas xa van recollidos 21,6 mm en Ferrol e 28-30 mm en Narón, que son as estacións máis próximas ao encoro das Forcadas, por certo. Esta auga alomenos evitará que o nível siga a baixar. Quizá mesmo suba un chisco, cousa que sería magnífica.

Chovendo en Maniños

Sony RX10 III (focal 40 mm)  ISO:100  V:1/200   F:3,2

  Aproveito para publicar os datos recollidos na web de Meteogalicia sobre a estación meteorolóxica de CIS-A Cabana (Ferrol) este verán. Xa comentei unha matización moi importante: cómpre termos en conta que esa estación comezou a funcionar en xaneiro de 2000, en plena aceleración do cambio climático. Por tanto os valores medios de referencia non son os mesmos que serían de ter datos recollidos desde 1970 ou 1980, por exemplo, un período histórico bastante mais frío. De feito eu vin caer folerpas de neve en Ferrol en varias ocasións na cidade de Ferrol, pero todas antes de 2000. 

   Con todo, e como vén acontecendo nestes últimos anos, a maioría dos valores destacan por ser máis "mediterráneos", especialmente no caso das temperaturas medias ou máximas, amosando xuño unha desviación de aproximadamente 2,1ºC e xullo 2,4ºC sobre as medias climáticas. Unha barbaridade que cada ano se repite con maior frecuencia (se non a líchedes aínda recoméndovos que leades con atención a parte final desta entrada)...

   Bon, aproveitemos que chove, porque esta aughiña ha virnos moi ben.

Sony RX10 III (focal 40 mm)  ISO:200  V:1/250   F:3,5

Bilurico das rochas (Actitis hypoleucos)

Sony RX10 III (focal 600 mm)  ISO:400  V:1/320   F:4

Bilurico das rochas (Actitis hypoleucos)

Sony RX10 III (focal 410 mm)  ISO:400  V:1/320   F:4

Correlimos menudos y fotografía de investigación

 El embalse de As Forcadas es noticia en Ferrol por su bajo nivel hídrico; histórico según algunos vecinos. Ese bajo nivel permite acceder a lugares habitualmente inaccesibles.

Embalse de As Forcadas (Valdoviño). Autodisparo sobre trípode

Sony RX10 III (focal 70 mm equiv.)  ISO:100  V:1/4"   F:4

Embalse de As Forcadas (Valdoviño)

Sony RX10 III (focal 65 mm equiv.)  ISO:100  V:1/2"   F:4

 

    La visita empezaba con una pequeña sorpresa en forma de dos ojos brillantes en la carretera de Loiravella: un chotacabras europeo. 

Chotacabras europeo (Caprimulgus europaeus)

  Podéis ver la lista de aves completa aquí. En el post vamos a citar sólo las acuáticas presentes hoy en este censo de la cola del embalse (no fuí al cuerpo norte).

• + Ánades azulones (Anas platyrhynchos). Poquísimos
• 4 Cercetas comunes (Anas crecca)
• 3 Chorlitejos grandes (Charadrius hiaticula)
• 1 Agachadiza común (Gallinago gallinago)
• 40 Andarríos chicos (Actitis hypoleucos). Estamos en un pico de paso, parece
• 8 Andarríos grandes (Tringa ochropus)
• 1 Correlimos común (Calidris alpina)
• 2 Correlimos menudos (Calidris minuta). Ricardo Hevia llegó a contar 4 hace unos días. Tercera observación propia de este correlimos en el embalse. Todas fueron en septiembre y en las tres fueron observados 2 ejemplares, curiosamente
• 5 Zampullines chicos (Tachybaptus ruficollis). Qué desastre...
• 10 Cormoranes grandes (Phalacrocorax carbo)
• 1 Morito (Plegadis falcinellus)
• 3 Garzas reales
• 47 Lavanderas blancas (Motacilla alba). No son acuáticas pero es llamativo

Morito, andarríos grande, chico y lavanderas blancas

 Por desgracia las especies más interesantes estaban en el sexto pino. En estos casos jamás puedes hacer fotos buenas, pero sí fotos para identificación.

En verde área donde estaban las limícolas

      A los ornitólogos aficionados a la fotografía no nos queda otra que recortar muchas imágenes para poder identificar las aves. Una tarea que resulta especialmente compleja cuando hablamos de sensores de 1" o de 1/2,3", de sensores bridge.

Recorte con Lightroom Photoshop para ampliar fotografía

Resultado obtenido: 2 correlimos menudos y 1 chorlitejo grande

    Obviamente habría obtenido mejores resultados con la OM-1 y el 300 f:4 (tampoco mucho mejores a esa distancia tan enorme), pero también habría sido más incómodo portar ese equipo junto al telescopio y el trípode. Sobre todo cuando tuve que meterme por un sendero lleno de sauces y zarzas.

Chorlitejos grandes y correlimos menudos

Aplicando recorte salvaje

Resultado para identificación documental

    Por cierto, ojo con las identificaciones sobre el fango. Las aves pueden parecer muy diferentes a cuando las ves en una playa o en un intermareal, debido al color negro que les queda en pico y patas (incluso puede alterar la percepción visual de su forma).

Chorlitejo grande y correlimos menudos

Toma con recorte más ligero

Hábitat de las observaciones anteriores

Agachadiza común (Galinago gallinago)

Embalse en Vilaboa

Sony RX10 III (focal 40 mm equiv.)  ISO:100  V:1/160   F:4

 

  Es muy posible que algunas de estas limícolas observadas en Forcadas estos días no hubiesen parado aquí si la laguna de A Frouseira estuviese vacía, algo que no suele ocurrir en verano y principios de otoño, cuando normalmente está cerrada y llena. El precio a pagar por ser un humedal tan peculiar.

05/09/2026 "Desfrutando" o clima tropical en Moeche

   Logo dunha noite tropical (20ºC de mínima en Ferrol máis outra vez), mencía con algunhas pingas de auga mentras conducía rumo a Moeche pola autovía. Estaba tempo de trebón e, de feito, hoxe acadáronse os 35ºC en Ferrol. En setembro. Non hai cambio climático, claro que non.

Ceo de treboada

Sony RX10 III (focal 34 mm equiv.)  ISO:40  V:1/200   F:3,2

  Cada día aprezo máis facer os meus paseos naturalistas con equipamento lixeiro. Habitualmente xa nen levo binoculares. E a Sony RX100 resulta moi cómoda de levare. Non ten a luminosidade da Olympus OM-1, mas cumpre perfectamente. 

Mencer nas Regas de Moeche.

Sony RX10 III (focal 34 mm equiv.)  ISO:3200  V:1/40   F:2,8

    Abrindo o diafragma ao máximo e baixando a  velocidade pódense tomar fotos panorámicas a pulso sen moito problema, mesmo nas horas do mencer.

Sony RX10 III (focal 24 mm equiv.)  ISO:400  V:1/60   F:2,5

  Moitas veces apoio a cámara sobre unha estaca e emprego o autodisparo.

Sony RX10 III (focal 24 mm equiv.)  ISO:100  V:1,3"   F:4

  Falando de bichos, hoxe anotaba varias cousas interesantes en Moeche:

• Unha soa noiteboa cincenta (Caprimulgus europaeus). Tamén é certo que cheguei xusto no momento en que se adoitan retirar.
• Unha avelaiona da fraga (Strix aluco) cantando ao sur das Regas. Había tempo que non se viña escoitando. Supoño que ao rematar a tempada reprodutora volven marcar territorio
• Ningún picanzo vermello (Lanius collurio) observado claramente. Vin dous paxaros en T2 que mo pareceron. No resto dos territorios controlados nada
• Unha papuxa común (Curruca communis), probablemente acompañada de 1 ou 2 exemplares máis.

Papuxa común (Curruca communis). Toma testemuñal

 Encántame este páxaro da familia Sylviidae. Por motivos de idade tocoume ser testemuña da súa progresiva extinción na comarca de Ferrol (diría que en toda a faixa litoral galega). 

   Aos leitores máis novos sorprenderalles, pero esta especie era reprodutora común e amplamente extendida en lugares coma Narón ou Valdoviño na década dos oitenta. Case sen darnos conta foi diminuíndo pouco a pouco até converterse nunha especie con presenza exclusiva da pasaxe outonal. É probable que aínda fiquen exemplares reprodutores nas comarcas máis montañosas do interior da Coruña.  As poboacións máis próximas a Ferrol que coñezo son as da Terra Chá luguesa.

Sony RX10 III (focal 80 mm equiv.)  ISO:100  V:1/80   F:3,5

    En fin, outra mañá de terapia no meu local patch de Moeche. Mañá igual toca Forcadas.

"Aparcadoiro" nas regas de Moeche

Paisaxe do val do Xubia desde San Xurxo de Moeche

Sony RX10 III (focal 45 mm equiv.)  ISO:200  V:1/160   F:4