Seguidores e seguidoras

martes, 21 de xullo de 2026

Visita a la ría de Ferrol. Cambiando el chip.

     Ha comenzado la migración otoñal de aves acuáticas migrantes. Por ahora se nota poco, pero desde finales de mes podrán darse ya las primeras sedimentaciones importantes, como la producida el 27/07/2005 en la ría de Ortigueira, con 435 zarapitos reales, 165 zarapitos trinadores, 36 archibebes comunes, 47 archibebes claros, 600 correlimos comunes y 860 gaviotas sombrías, por ejemplo (clica aquí para ver la lista completa).

Intermareales de la ría de Ferrol

Ría central (barrio ferrolano de Caranza al fondo)

Gaviones atlánticos y gaviotas patiamarillas en Maniños (Fene)

  Hoy al salir del trabajo daba una vuelta rápida por mis paradas habituales, donde soplaba un viento moderado/fuerte de noreste (nordés, que decimos en gallego).

Gavión atlántico (Larus marinus) adulto
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:200  V:1/1000  F:5

  A los gaviones que se ven en verano quizá no proceda catalogarlos como "migrantes en paso". Al menos hay una pareja reproductora (la de Navantia-Ferrol, que no se alejan tanto del astillero) y no me extrañaría que hubiese más en el astillero de enfrente (Navantia-Fene) o en algún islote próximo a la ría de Ferrol o de Ares. También han criado con éxito cerca de Ortigueira (Álvaro Barros, comunicación personal, si mal no recuerdo). 

Gavión atlántico (Larus marinus) adulto
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:200  V:1/2000  F:5

   Las gaviotas reidoras sí son migrantes todas ellas, quizá procedentes de la Europa continental o bien de los humedales del interior peninsular donde son una especie reproductora común. Ayer contaba 8 ejemplares en los intermareales de Neda-O Couto; hoy eran 47.

Gaviotas reidoras (Chroicocephalus ridibundus) adultos
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:200  V:1/2500  F:5

     Habiendo tanta luz puede poner el duplicador MC1,4x al 300 pero me olvidé. En Moeche tengo la costumbre de no ponerlo por si acaso aparecen mamíferos, pero en un humedal fotografiando acuáticas puede ser muy necesario.

Gaviotas reidoras (Chroicocephalus ridibundus) adultos
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:200  V:1/1000  F:5

   Por ahora el número de azulones es pequeño: 84 contados ayer y 61 hoy. En mi opinión son todos adultos mancando y jóvenes de la zona. En agosto serán centenares procedentes también de otros lugares. Emilio Martínez Sabarís había anillado azulones portugueses mancando en la ría de Arousa, aunque igual no hace prueba, pues hablamos de un humedal de primera división (siendo más realistas y si comparamos con Doñana, Delta, Aigüamolls, Villafáfila, Daimiel, etc.. sería de segunda). La ría de Ferrol juega en regional preferente, y gracias.

Ánades azulones (Anas platyrhynchos) descansando

 La verdad es que no tuve mucha suerte en estas visitas. El viento de NE es muy bueno en primavera para la sedimentación de acuáticas. En migración post-cría pues al revés.

domingo, 19 de xullo de 2026

Busardo ratonero (Buteo buteo), ave del mes

   Este finde he realizado diferentes muestreos diurnos y nocturnos en el Xubia (tanto en Moeche como en San Sadurniño). Tengo mucha curiosidad por saber el motivo de que los chotacabras europeos se posen en la carretera en agosto pero no antes. ¿Quizá son ejemplares en migración? Por ahora los chotacabras reproductores se escuchan pero no se ven. Otro que se escucha siempre pero que resulta mucho más difícil de observar es el cárabo común. 

Aplicación Merlin detectando al cárabo común hoy en Lamas

    Realizo los muestreos nocturnos desde el coche y caminando con una linterna frontal. Esto último antes me daba un poco de "cague" por diferentes motivos: un jabalí enfadado con el mundo, un perro peligroso asustado por la luz, la Guardia Civil avisada por un paisano que tuviese ganado por allí, el paisano con una escopeta,... Ahora lo llevo mejor y me gusta mucho la experiencia.

Avanzando por mi local patch 

    Antes de muestrear en As Regas había parado en Lamas, aún en tierras de San Sadurniño.

Foto nocturna con el flash del móvil

    Cuando empieza a amanecer ya se pueden hacer tomas documentales, aunque en la penumbra del río resulta más complicado. A este murciélago ratonero ribereño sólo pude tomarle estas "fotos", bastante peores que las tomadas el año pasado (clica).

Murciélago ratonero ribereño (Myotis daubentonii). Toma nocturna documental
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:65.135 (102.400)    V:1/320   F:4

  Además observé otra especie de quiróptero ligeramente mayor que los daubentonii, que tenía una forma de volar completamente diferente. En una ocasión casi choca conmigo cuando caminaba por la carretera y pude ver su vientre pardo muy claro a un metro de mi cara.

Murciélago ratonero ribereño (Myotis daubentonii). Toma documental
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:51.200    V:1/320   F:4

 Para compensar os pongo una de las fotos que había tomado a la especie durante una visita a las cajas nido instaladas por Manu Arzúa en A Frouseira. Publicada en 2024, ahora va mejor editada.

Murciélago ratonero ribereño (Myotis daubentonii) en caja nido. Iluminación con linterna
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  f:6,3  ISO:3200  V:1/320  F:6,3

    Este mes estoy teniendo muy pocas observaciones de mamíferos. Pero tenemos sus rastros, como huellas o excrementos. La temporada de guindas ha terminado y empieza la de los kiwis. En un mustélido omnívoro como la marta se nota. Sus excrementos han pasado del rojo típico de primavera a un marrón o negro más típico del invierno. Ahora llenos de semillas que, en mi opinión, proceden de la plantación de kiwis que hay en el territorio de Chosca (he pensado en moras pero cuando las como no aprecio semillas como ésas). 

     El olor de las cacas ha empeorado un poquillo, especialmente el de la caca de la foto de abajo, un zurullo enorme encontrado al este del territorio y que debe haber sido depositado por un macho. Por cierto, a los lectores más sensibles les puede parecer desagradable tanta foto de excrementos de marta pero os aseguro que no tienen nada que ver con los de un perro (no digamos los del ser humano). De hecho cuando es la temporada de las guindas prácticamente no huelen a nada.

Cacas de marta (Martes martes)

 AVES

 Podéis consultar todos mis listados de aves aquí. El juvenil de alcaudón común sigue presente en el "camino del jabalí"".


 Los más importante es que ha aparecido otra familia de alcaudones dorsirrojos junto al territorio 3. 
Probablemente hayan criado en una enorme finca abandonada que queda fuera de mis prospecciones habituales, al este de T3.

Fincas abandonadas al sur del Rego

      Para mí fotografiar el primer pollo de dorsirrojo viene a ser como para un pescador pescar al campanu. Hasta que no lo pillo parece que falta algo en Moeche. Hoy ha caído por fin.

Alcaudones dorsirrojos (Lanius collurio) hembra y juvenil (abajo)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:800    V:1/200   F:4

  Estos días es imposible pasear por el Xubia sin oír los quejidos lastimosos de los ratoneros. Jóvenes volantones que posados en un prado, en una estaca o en un árbol reclaman llamando a los padres durante horas. Qué pena dan!

Busardo ratonero (Buteo buteo) joven volantón en As regas
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:400    V:1/125   F:4,5

  Para estas cosas non hay como la Nikon P1000, que tiene una distancia de enfoque útil infinitamente mayor que cualquier otro equipo convencional. Los 300 mm del Zuiko (equivalentes a 600 mm) se quedan muy cortos y hubo que recortar la anterior imagen tal que así:

Editando al imagen anterior

    Cerca de San Xurxo otro joven pedía la merienda también.

Busardo ratonero (Buteo buteo) joven volantón
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:400    V:1/500   F:4

    Puede fotografiar a uno de sus progenitores, que lo vigilaba de cerca.

Busardo ratonero (Buteo buteo) adulto vigilando al peque
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:800    V:1/400   F:5

  Para que veáis como engañan a veces las fotos, el siguiente ejemplar es el juvenil que pedía la merienda. Por eso digo que, cuando hay identificaciones complicadas, ojo con las fotos!

Busardo ratonero (Buteo buteo) joven volantón
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:800    V:1/400   F:5

Busardo ratonero (Buteo buteo) joven reclamando
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:800    V:1/400   F:5
 
   El verano trae consigo la irrupción de aves jóvenes que se pueden fotografiar mejor que los adultos, bien porque se muestran más confiadas...

Golondrinas comunes (Hirundo rustica) jóvenes
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:800    V:1/320   F:5
   
 ...bien porque se posan en lugares más expuestos, como suelen hacer los jóvenes pícidos. Caso de este pito ibérico (el pito real de toda la vida):

Pito ibérico (Picus sharpei) juvenil
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600    V:1/320   F:5,6

Pito ibérico (Picus sharpei)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:800    V:1/320   F:4

   Por cierto, no sé por qué demonios pero para ver las fotos tal como las he revelado no llega con clicar sobre ellas (cosas de la plataforma Blogger, supongo). Para verlas bien tenéis que clicar con el botón derecho y "abrir imagen en una pestaña nueva". Si no lo hacéis no veréis las fotos tal como las subo, sino una versión cutre de Blogger. Los y las que seguís Bichos desde el móvil (la mayoría), haced lo que queráis. En esa pantalla Bichos, simplemente, no es Bichos. 


    Pues eso; un fin de semana de control naturalista en Moeche. Y esta noche, a pesar de todo lo que se nos ha hecho a las otras naciones del Estado, que gane España!! Vamos!!

venres, 17 de xullo de 2026

Fotografar aves en voo: falcón peregrino (Falco peregrinus)

  A fotografía de aves en voo nunca foi unha das miñas prioridades. Necesita de moita práctica e dunha adicación case exclusiva; eu son un naturalista e chégame con facer fotos en estático. Sen embargo a compra dun equipamento tan caro como acabei por adquirir obriga a sacarlle o máximo rendemento posíbel, sobretodo cando as suas prestacións para este tipo de uso son moi destacadas.

  Estes días estou a aprender un pouco sobre o tema, pois logo de comprar a OM-1 sentinme un pouco decepcionado. Tiña lido marabillas sobre o seu enfoque de seguimento mas eu non notaba tales marabillas, nen sequer logo de comprar o Zuiko 300 mm  f:4 (de segunda mao).

  A fin de semana pasada descobrín o motivo, que non era outro que unha errónea configuración nos pontos de enfoque, que tiña sempre en pontual ou zonal. Un modo que está ben para cousas estáticas ou grandes pero non para un paxaro que vai voando polo ceo e ocupa unha parte moi cativa da pantalla,  a menudo nunha esquina fóra da zona central. Poño un pantallazo do manual da cámara.

Escollendo a totalidade dos pontos de enfoque da OM-1 (1053)

  A chave está en que o modo "foco de seguemento de aves" que ten a OM-1 funciona moi ben sempre que a ave estea na zona de foco. Eu non me daba conta que con foco pontual/zonal un cirrio ou unha anduriña que pasan rápido e fóra desa zona de influencia non era captado polo sensor. Cómpre abrir a zona de foco a todos os pontos de foco.

  Iso foi o que fixen o outro día, logrando fotografar bastante ben nada máis e nada menos que a varios cirrios comúns (Apus apus) alimentándose sobre un campeiro segado de Neda. Por desgraza borrei a carpeta sen querer antes de poder revelar as imaxes!

    Esta mañá un falcón peregrino colleume desprevenido, pois tiña o foco en modo zonal pequeno (estaba con outras cousas). Seguramente por seren un bicho maior que os cirrios o autofocus de seguemento pillouno bastante ben.

Falcón peregrino (Falco peregrinus)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600   V:1/640  F:4

  Do que non gosto nada é do disparo en refacho con alta velocidade (50 ou mesmo 120 tomas por segundo). Premes o botón sen querer e xa cargas a tarxeta con tropecentas fotos que igual saen todas desenfocadas. Mas teño que acostumarme a disparar en refacho normal, polo menos, como fan os fotógrafos de aves. Que sempre a teño en disparo simple porque é o que máis fago: libeliñas, anfibios, mamíferos, paxaros estáticos, paisaxes, etc.

Falcón peregrino (Falco peregrinus)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600   V:1/1000  F:4

Falcón peregrino (Falco peregrinus)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600   V:1/1000  F:4

 A todo isto, o falcón capturou unha lavandeira branca (Motacilla alba) e case pilla un segundo exemplar. Quizá xuvenís voantóns dunha familia que se alimentaba no campeiro.