Seguidores e seguidoras

domingo, 19 de abril de 2026

Tempo de escribidores (Emberiza cia/citrinella)

  Dentro da familia dos escribidores, en Ferrol aniñan catro especies:

  • Escribidor riscado (Emberiza cia)
  • Escribidor de papo negro (Emberiza cirlus)
  • Escribidor amarelo (Emberiza citrinella)
  • Escribidor das canaveiras (Emberiza schoeniclus)

  O riscado ocupa montes, barrancos, canteiras e áreas forestais degradadas (o termo castelán "montesino" é moi indicativo). O de papo negro ten as maiores densidades en sistemas de dunas grises con piñeiros e área agrícolas térmicas con hortas. Xamáis coincide co escribidor amarelo, que prefiere campiña fresca con cobertura caducifolia ou bordes forestais en cotas medias e altas. O escribidor das canaveiras é unha especie en risco de extinción e o seu hábitat de cría actualmente limítase ás canaveiras de Valdoviño e Doniños. 

Parella de escribidores riscados (Emberiza cia). En foco a femia

   Estes días estou a monitorizar diferentes lugares onde coexisten o riscado e o amarelo. Concretamente os montes que hai a cabalo entre os concellos de Narón e San Sadurniño, pertencentes ás parroquias de Sedes e Santa Mariña do Monte respectivamente. Por certo, en Sedes desmantelaron o parque eólico que había (é probábel que instalen ún mais grande...).

Alicerce dun eólico

Monte Campo dos Nenos, Sedes (Narón)

  Completamente rodeadas por eucaliptal sobreviven unhas 10 ha de braña, felgos, toxeira e pasto raso. Un pequeno oasis que lembra como eran a maioría dos montes litorais até os anos 70/80.

"Agra dos Nenos"

   A mala nova é que se trata dun terreo de caza permanente. Así que moitos días hai presenza de cazadores, ben cazando ou ben adestrando os cadelos. Haberá que evitar xoves e festivos.

Pequeno parche de ucedal atlántico

  Nos diferentes transectos realizados esta fin de semana localicei territorios de ambas as especies de escribidor, nalgún caso case solapados.

Escribidor riscado (Emberiza cia) macho
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600   V:1/320   F:4

Escribidor riscado (Emberiza cia) macho
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600   V:1/320   F:4
   
   Case todos os membros da familia Emberiza son bastante tímidos (E. hortulana é criminal). Habitualmente non deixan que te achegues moito, así que todas as fotos posúen algo de recurte.

Parella de escribidores amarelos (Emberiza citrinella) en "Agra dos Nenos"
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:1600   V:1/320   F:4

Escribidor amarelo (Emberiza citrinella) na Golpilleira
OM-1 + Panasonic 100-300 mm  f:5,6   ISO:200   V:1/500   F:5,6

Escribidor riscado (Emberiza cia) macho
OM-1 + Panasonic 100-300 mm  f:5,6   ISO:400   V:1/800   F:5,6

     Porén, este macho semellaba tranquilo e deixoume facer..

Escribidor riscado (Emberiza cia) macho
OM-1 + Panasonic 100-300 mm  f:5,6   ISO:200   V:1/500   F:5,6

   A femia estaba semioculta entre a vexetación do chan. Mesmo así distínguese moi ben pola cor parda da mitra (olivácea en E. cirlus e ferruxenta en E. cia)

Femia de escribidor amarelo de costas, amosando mitra parda

    O macho é inconfundíbel pola súa cabeza e peito amarelo vivo.

Escribidor riscado (Emberiza cia) macho
OM-1 + Panasonic 100-300 mm  f:5,6   ISO:200   V:1/500   F:5,6

   Ademais dos escribidores anotei outras aves típicamente de monte ou de carácter eurosiberiano. Os ariscos tordos visgueiros andan xa carrexando bicada para os polos.

Tordo visgueiro (Turdus viscivorus). Ao fondo un "espontáneo"

     A pica das árbores semella manter unha boa poboación nestes montes.

Pica das árbores (Anthus trivialis)

  Téñolle moito cariño á pica das árbores. Recórdame moito os primeiros anos en que visitaba á Frouseira, onde por certo atopei un niño con cinco ovos tal día coma un 21/05/1988. A todo isto ollo con aquela listaxe. Especies que se reproducían daquela: Streptopelia turtur, Cuculus canorus, Locustella naevia,...Tempos foron.


Pica das árbores alimentándose nun campeiro

Pica das árbores (Anthus trivialis)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:400   V:1/1000   F:4

Pica das árbores (Anthus trivialis)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:400   V:1/1000   F:4
 
   Outro paxaro moi fuxidío é o fermosísimo cardeal europeo. É un reprodutor común na comarca de Ferrol nos hábitats apropiados, mas non é doado de ver, e menos de fotografar.

Cardeal europeo (Pyrrhula pyrrhula)

   Deixamos as aves. Xa sei por qué padecían a sarna os dous lobos fotografados o ano pasado. Este corzo (macho, como ben se pode apreciar...) parecía estar a ponto de entrar na UCI. 

Corzo (Capreolus capreolus)

     E rematamos cunha bolboreta fotografada na "Agra dos Nenos".

Maricela (Coenonympha pamphilus f. lyllus). Fam. Satyridae
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4   ISO:200   V:1/1000   F:5

xoves, 16 de abril de 2026

Más cosillas del Basteiro

   Tenía unas fotos pendientes de publicar pero antes me apetecía hacer la broma con el "zorzalito". Ayer recibí una malísima noticia y necesitaba echarme unas risas (con tanta alerta y tanto aviso parece que hablen de un accidente de tráfico o de la llegada de una DANA).

  Las fotos son de mi última visita al Rego do Basteiro, en Neda, el pasado 10/04/2026. Con una novedad. Ha aparecido otra familia de azulones con 11 pollitos, que al principio consideré los mismos del otro día (10), pero cuando me fijé bien me di cuenta que no. Además del número de pollos diferente, su tamaño no era algo mayor como correspondería 10 días después de la primera observación, sino que parecían incluso más jóvenes.  

Patito de juguete en mi bañera

  Encontré un vecino que les estaba echando pan. Me dijo que lo hacía a diario y que cuando tardaba mucho eran los propios patos adultos los que se acercaban hasta su finca para llamarlo. Sé que no debería hacer eso pero no le dije nada. Que todos los problemas ecológicos sean así. 

Pareja de ánades azulones (Anas platyrhynchos)

   Más preocupante es la desaparición en parte del cauce de las masas de Potamogeton (natans, en principio). Esa desaparición, causada durante la "limpieza" del río, ha causado una disminución importante de ranas en ese tramo. Aguas abajo ya vuelven aparecer las características hojas flotantes de la espiga de agua y la presencia de rana verde se vuelve mucho más numerosa.

Rana verde común entre hojas de Potamogeton natans/sp

Rana verde común (Pelophylax perezi)
OM-1 + Panasonic 100-300 mm  f:5,6   ISO:400   V:1/640   F:6,3

     Lo que a unos le va mal a otros les va mejor. Nunca había visto tantas truchas como estos días. La mayoría muy jóvenes, pero también algun ejemplar rozando la talla adulta.

Trucha común (Salmo trutta fario)

  Otra novedad ha sido la tercera especie de odonato observada en estos comienzos de la primavera, concretamente una Ischnura, que he subido como sp, aunque Observation la daba como elegans al 100% de probabilidad. Pienso que en la comarca de Ferrol es más abundante o al menos está más extendida que graelsii. Pero sin una buena foto de cerca es muy difícil ver la famosa espinita del pronoto.

Ischnura sp (probablemente elegans)

  Como véis le estoy dando caña estes días al Pana 100-300. Es que con su ligereza y tamaño contenido me recuerda tanto a las bridge... Para macro no va tan bien como los Zuiko pero vale de sobra con bichos que no sean muy pequeñajos.

Pyrrhosoma nymphula
OM-1 + Panasonic 100-300 mm  f:5,6   ISO:200   V:1/400   F:6,3

  Hablando de libélulas, me comentó José Ramón Castro que ya ha visto allí un ejemplar de Brachytron pratense. Habrá que estar atentos.


mércores, 15 de abril de 2026

Zorzalito común en Valdoviño!!!

  Esta semana me saltaba una alerta. Paco Ríos descubría un zorzalito común en Valdoviño. Hoy me avisaba Alfonso Catarro que seguía en el mismo sitio y por la tarde pude relocalizarlo en el mismo punto gracias a las indicaciones de María Palotes. Allí me encontré con unos quince birders que ya estaban controlando el pájaro.

Zorzalito común (Turdus philomelos)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f.4   ISO:6400  V:1/125   F:4

  Alguno estará pensando que hablo raro. Ciertamente. Estaba parodiando un poco el lenguaje habitual entre los cazararezas. Afortunadamente el zorzal común es un ave común que no atrae esas romerías de coleccionistas, ni falta que hace.

Zorzal común (Turdus philomelos)
OM-1 + Panasonic 100-300   f.5,6    ISO:12800  V:1/100  F:5,6

  Ignoro si existe algo llamado "zorzalito común". Las fotos de hoy son del humilde zorzal común, que no era tan común hace treinta o cuarenta años. El cese de su caza (incluso con escopetas de balines cuando estaban de moda) y el incremento de la superficie forestal han beneficiado la expansión de la especie, ahora verdaderamente común en la comarca de Ferrol.

  A los más jóvenes les sorprenderá, pero cuando empecé a bichear por Valdoviño en la década de los ochenta el zorzal común era una especie únicamente invernante, al igual que el alirrojo o el real. La primera observación propia en fechas inequívocamente reproductoras fue el 15/05/1997. Ahora es un nidificante abundante y fácilmente localizable gracias a su canto inconfundible y a su carácter relativamente confiado hacia la gente (nada que ver con el tímido zorzal charlo).

Zorzal común (Turdus philomelos) portando material para construcción de nido
OM-1 + Panasonic 100-300 f.5,6   ISO:6400  V:1/160  F:5,6

 Una pareja está construyendo su nido en el paseo peatonal de la laguna. El emplazamiento es el tronco de un chopo cubierto de hiedra (Hedera helix), a unos 7-8 m de altura. Un lugar en sombra permanente, como le gusta a ésta y a otras especies de carácter eurosiberiano asociadas a hábitats de umbrías caducifolias o ripisilvas fluviales.

Zorzal común (Turdus philomelos)
OM-1 + Panasonic 100-300   f.5,6   ISO:6400  V:1/200  F:5,6

     Consecuentemente su fotografía implica tirar del ISO, especialmente en horario de mañana. Las fotos habrían quedado mucho mejor con el PRO, que también llevaba en la mochila. Por comodidad disparé con el Pana 100-300. Difuminé algo con el Lightroom ese fondo tan feo. A Dios pongo por testigo que no moriré sin probar una full-frame (no he dicho comprar).

Zorzal común (Turdus philomelos)
OM-1 + Panasonic 100-300 f.5,6   ISO:3200  V:1/80  F:5,6

Zorzal común (Turdus philomelos)
OM-1 + Panasonic 100-300 f.5,6   ISO:6400  V:1/160  F:5,6

  Terminamos con unas fotos de la laguna. Siento mucho que siempre haya casas o edificaciones varias en cualquier toma de paisaje. Es Galiza y va en el contrato.


Laguna de A Frouseira (Valdoviño)