Seguidores e seguidoras

martes, 26 de decembro de 2023

Ría de Ortigueira: zarapitos y "Bird Center"

    Esta mañana hice una "visita de médico" a la ría de Ortigueira. Sin telescopio ni nada, sólo para matar el gusanillo de la fotografía.

Zarapito real (Numenius arquata). Toma recortada al 75%
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:800   V:1/200   F:7,1

   Varios zarapitos se alimentaban cerca del muelle y dediqué el tiempo a fotografiarlos.

Zarapito real (Numenius arquata)
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:640   V:1/800   F:7,1

 El zarapito real (Numenius arquata) tiene en Ortigueira uno de sus principales cuarteles de invernada peninsulares, con cifras habituales de 300-600 ejemplares (hasta 800 ej. en enero de 1997). El trinador también inverna con números importantes pero más modestos: alrededor del centenar de individuos.

Zarapito real (Numenius arquata). Imagen muy recortada
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:1000   V:1/400   F:6,3

  Por lo visto en las imágenes durante estos años ambos zarapitos parecen ser muy dependientes de los cangrejos (Cacinus maenas y otras spp), que suponen el 90% de las capturas observadas en fotografía. Aunque eso pueda deberse a que las presas menores como anélidos u otros sean digeridas mientras mantienen el pico en el fango y por eso no los vemos.

Zarapito real (Numenius arquata) comiendo cangrejo común (Carcinus maenas). 

Zarapito real (Numenius arquata) comiendo cangrejo. Toma recortada al 75%
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:800   V:1/250   F:7,1

Zarapito trinador (Numenius phaeopus) comiendo cangrejo. 
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:1600   V:1/500   F:6,3

  No podemos aplicar el concepto de maldad en el reino animal (para ello sería necesario que los animales tuviesen conciencia personal y discernimiento, algo de lo que carecen); pero no puedo evitar cierta antipatía hacia aquellas especies que se dedican al parasitismo. Es una ley natural esta forma de alimentación pero me disgusta ver como cornejas o gaviotas se dedican sistemáticamente a robar las presas que otras aves han obtenido con sus propias habilidades. Sé que no es muy científico este sentimiento hacia una especie animal pero no puedo evitarlo. Será que me crié en un barrio donde había macarras de ese tipo.

Gaviota sombría (Larus fuscus) controlando zarapito trinador

  Esta mañana una gaviota sombría se dedicaba a robar cuanta presa lograban los zarapitos próximos al muelle de Ortigueira. Os juro que me dieron ganas de tirarle una piedra. 

Gaviota sombría (Larus fuscus) robando cangrejo a zarapito trinador

  En ocasiones los mazaricos tenían suerte y escapaban con el botín.

Zarapito trinador huyendo con la presa

 Un trinador se acercó mucho al muelle y permitió que tomara unas fotos de cerca.

Zarapito trinador (Numenius phaeopus)  
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:1600   V:1/400   F:7,1

Zarapito trinador (Numenius phaeopus)  
OM-1 + Zuiko 100-400 mm  ISO:1600   V:1/400   F:7,1
 
   Además de los zarapitos, estrellas de la ría, no faltaron otras especialidades de la casa.

Colimbo grande (Gavia immer)

Espátulas comunes (Platalea leucorodia)

Nutria paleártica (Lutra lutra)
OM-1 + Zuiko 100-400 mm   ISO:3200   V:1/500   F:7,1

  BIRD CENTER

 Cambiando de tema me han autorizado a comunicar el motivo de mi reunión con el alcalde de Ortigueira (junto a otros colegas naturalistas) el pasado día 12. Y no es otro que el proyecto para construir un "Bird center" en Ortigueira, al estilo del que existe en Urdaibai (Euskal Herria).  El proyecto está aún en trámite inicial pero dada la sintonía entre la alcaldía y la Xunta (del mismo color político) me consta que hay mucho interés en el tema y la financiación parece asegurada.

 En la reunión del día 12 estaban colegas como Rafa R. Loureiro, Álvaro Barros o Xan R. Silvar. Todos concidimos en que el proyecto debe servir también para proteger el ecosistema y su biodiversidad, además de fomentar la educación ambiental. Obviamente salió también el tema de la peste mascotista y varios de nosotros dejamos claro nuestro parecer. Aproveché para recomendar la construcción de observatorios que sirvan para la observación ornitológica y di algunos consejos sobre el modelo de construcción que me parece más apropiado.

  El edificio principal estará ubicado muy cerca del muelle de Ortigueira, un lugar que tanto Álvaro como yo consideramos como el mejor de Galiza para la observación de acuáticas. El Parque Xeolóxico de Ortegal y Estaca de Bares estarán incluidos dentro de este gran proyecto que pretende aportar dinamismo económico y turístico a la zona. Habrá convocatorias para contratación de personal y es posible que se cree una especie de comisión de seguimiento, formada por expertos y conocedores del humedal, para comprobar que la cosa funciona como debiera y sirve para su propósito.

  En fin, como digo el proyecto está todavía en pañales pero todo indica que hay un interés real y, sobre todo, pasta disponible. Desde Bichos e demáis familia iremos informando de todas las novedades.

luns, 18 de decembro de 2023

Lagoa de Valdoviño, 18/12/2023

   Estes días estamos a ter tempo anticiclónico, co que iso supón: temperaturas mínimas baixas nos vales e terras chás do interior, máis altas nos cumes das serras (polo efecto da inversión térmica).

Temperaturas mínimas rexistradas hoxe por Meteogalicia

  Este mediodía facía unha nova visita á lagoa de Valdoviño, aproveitando que nas horas laborábeis a peste canina é moito menor.


Acuáticas na lagoa da Frouseira

  Non levaba o telescopio. Aínda así puiden completar un censo bastante preciso nalgunhas especies. outras ficaron sen contar, obviamente.

Patos culleretes (Spatula clypeata)

Poño a listaxe das acuáticas censadas este mediodía:
  • 16 Patos cullereiros comúns (Spatula clypeata)
  • ++ Patos cincentos (Mareca strepera) n.c.
  • 5 Patos asubiadores (Mareca penelope)
  • +++ Alavancos reais (Anas platyrhynchos)
  • 3 Patos albelos (Anas acuta)
  • 314 Cercetas comúns (Anas crecca). Número algo impreciso quizá
  • 11 Patos cristados (Aythya fuligula)
  • 1 Pato de cara branca (Aythya marila) tipo femia
  • 2 Mourelos comúns (Melanitta nigra). Anatídea mariña rara na lagoa (só teño outra observación, así de memoria)
  • +++ Merguilletes comúns (Tachybaptus ruficollis)

Cercetas comúns (Anas crecca)

Patos cristados (Aythya fuligula) e galos de auga (Fulica atra)

Pato de cara branca (Aythya marila) no medio do "fregao"

Mourelos comúns (Melanitta nigra)
  • 1 Furamatos (Rallus aquaticus) detectado en case dúas horas
  • 7 Galiñas de auga comúns (Gallinula chloropus)
  • Aproximadamente 110 galos de auga (Fulica atra)
  • 1 Bilurico das rochas (Actitis hypoleucos)
  • 7 Virapedras comúns (Arenaria interpres) na ribeira da lagoa. Unha limícola común no paso de maio, bastante escasa de inverno na praia, máis aínda na lagoa
  • + Pilros tridáctilos (Calidris alba). Deceas
  • + Pilros comúns (Calidris alpina). Deceas
  • 86 Gaivotas choronas (Chroicocephalus ridbundus)
  • 2 Gaivotas de cabeza negra (Ichthyaetus melanocephalus)
  • 3 Gaivotas canas (Larus canus)
  • + Gaivotas comúns (Larus michahellis/fuscus)
  • 1 Cegoña branca (Ciconia ciconia)
  • 20+ Corvos mariños grandes (Phalacrocorax carbo)
  • 1 Garzota común (Egretta garzetta)
  • 5-10 Garzas reais (Ardea cinerea)
  • 10 Cullereiros (Platalea leucorodia)
  • 1 Águia pescadora (Pandion haliaetus)
  • 2 Tartarañas das xunqueiras (Circus aeruginosus). Unha femia e un xoven. A femia carrexaba un cacho de cana nun comportamento bastante peculiar para o mes de decembro (a especie nunca aniñou aquí que eu saiba). 

Virapedras (Arenaria interpres)

Virapedras (Arenaria interpres)

Gaivota cana (Larus canus)

Cullereiro (Platalea leucorodia)

Tartaraña das xunqueiras (Circus aeruginosus) portando cacho de cana. Ao fondo o xuvenil

E con isto rematamos por hoxe.

xoves, 14 de decembro de 2023

Ría de Ortigueira 13/12/2023, censo de acuáticas

   Ayer varias personas mantuvimos un encuentro con el alcalde de Ortigueira para tratar un asunto del que hablaremos más adelante. Aproveché el viaje y dediqué las horas previas a realizar un censo rápido de acuáticas en la ría central (sin Ladrido, ojo). No es un censo completo porque tampoco disponía de mucho tiempo, pero sirve para hacernos una idea aproximada de lo que hay en estos momentos. No incluyo gaviotas comunes.

  • 32 Cucharas europeos (Spatula clypeata)
  • 650 Silbones europeos (Mareca penelope). Conteo impreciso desde mucha distancia y con las aves moviéndose. Creo que eran menos.
  • 207 Ánades azulones (Anas platyrhynchos)
  • 170 Ánades rabudos (Anas acuta). Con los silbones, poco preciso
  • 190+ Cercetas comunes (Anas crecca)
  • 15 Negrones comunes (Melanitta nigra)
  • 1 Serreta mediana (Mergus serrator)
  • 1 Zampullín chico (Tachybaptus ruficollis) en Mera
  • 1 Zampullín cuellinegro (Podiceps nigricollis)

Serreta mediana (Mergus serrator)

Ostreros auroasiáticos (Haematopus ostralegus) y otras limícolas
  • 143 Ostreros euroasiáticos (Haematopus ostralegus) contados desde Fornelos. Ya habían subido algunos. Andarán por los 200 individuos, como siempre
  • También 143 Chorlitos grises (Pluvialis squatarola). Buen número
  • ++ Zarapitos trinadores (Numenius phaeopus). Muchas decenas
  • 287 Zarapitos reales (Numenius arquata) contados en O Cavalar. Había censado 351 ej el 12 de octubre, una cifra baja en ambos casos
  • 91+ Agujas colipintas (Limosa lapponica) contadas desde el muelle de Ortigueira con bajamar. No pude contarlas en O Cavalar
  • 113 Agujas colinegras (Limosa limosa)
  • 2 Andarríos chicos (Actitis hypoleucos)
  • 59+ Archibebes claros (Tringa nebularia). Hay muchos más pero para contarlos bien se necesita más tiempo del que disponía (esta especie es complicada)
  • 125 Archibebes comunes (Tringa totanus). Me pareció ver un oscuro (T. erythropus) entre ellos pero no pude confirmarlo
  • 2 Vuelvepiedras (Arenaria interpres)
  • ++ Correlimos gordos (Calidris canutus). Decenas
  • 950-1100 Correlimos comunes (Calidris alpina). Había unos 950 individuos en O Cavalar (contados de 10 en 10) y luego encontré 162 más en el muelle de Ortigueira
  • 1 Gaviota cana (Larus canus) joven en Mera

Zarapitos reales (Numenius arquata)

Correlimos comunes (Calidris alpina) y zarapitos trinadores (Numenius phaeopus)

Correlimos comunes (Calidris alpina)
OM-1 + Zuiko 100-400 mm   ISO:400   V:1/400   F:6,3

Archibebe común (Tringa totanus)
OM-1 + Zuiko 100-400 mm   ISO:400   V:1/400   F:7,1

Vuelvepiedras (Arenaria interpres), en el centro de la imagen
  • 2 Colimbos grandes (Gavia immer)
  • 2 Colimbos chicos (Gavia stellata)
  • 78 Cormoranes grandes (Phalacrocorax carbo)
  • 4 Cormoranes moñudos (Gulosus aristotelis)
  • 10 Garcetas grandes (Ardea alba)
  • 35 Garzas reales (Ardea cinerea)
  • ++ Garcetas comunes (Egretta garzetta). Pocas decenas
  • 42 Espátulas comunes (Platalea leucorodia)
  • 1 Águila pescadora (Pandion haliaetus)
  • 1 Aguilucho lagunero (Circus aeruginosus)

Colimbo grande (Gavia immer)

Cormoranes grandes (Phalacrocorax carbo) en vuelo

   Bueno, no va a ser una invernada histórica pero tampoco está mal teniendo en cuenta como va la cosa climática (en Villafáfila este año tienen también unas cifras ridículas de anátidas).