Seguidores e seguidoras

domingo, 29 de marzo de 2026

29/03/2026 Picas das árbores e escribidores amarelos

  Esta mañá fixen varias mostraxes polos altos que hai a cabalo entre os concellos de Narón e San Sadurniño, e que pertencen ás parroquias de Sedes e Santa Mariña do Monte respectivamente. O obxectivo era "monitorizar" (que se di agora) a presenza de dúas especies que posúen alí unhas poboación moi interesantes.

   Por unha banda a pica das árbores (Anthus trivialis), especie da que hoxe observaba os primeiros exemplares da temporada. Catro machos cantores na Golpilleira (Santa Mariña do Monte) e outro máis no Monte do Seixo (Sedes).

Pica das árbores (Anthus trivialis), macho cantor

  Esta pica é un paxaro que vive nas rexións máis "eurosiberianas" da Península. Pego o mapa que publica a páxina da S.E.O. Birdlife (a verdade é que non parece moi preciso para a rexión galega, quizá por falta de datos).

Mapa de distribuizón de pica das árbores publicado na web da S.E.O.

  Estes individuos observados hoxe semellaban os residentes nos seus territorios habituais.

Pica das árbores (Anthus trivialis)

    Previamente, e logo de facer unha mostraxe nocturna coa lanterna frontal en terras de Lamas (San Sadurniño) fotografaba estoutra pica. No momento e polo jizz pareceume unha pica das árbores. Ollando as fotos xa non o teño claro. Non cobro por dar opinións.

Pica sp (Anthus sp) fotografada en Lamas (San Sadurniño)

   O outro paxaro obxectivo da xornada era o escribidor amarelo. Atopei dúas parellas na contorna da Golpilleira, tamén ocupando territorios tradicionais destes últimos anos e por tanto exemplares reprodutores con bastante probabilidade.

Parella de escribidores amarelos (Emberiza citrinella

  Un dado moi importante para a súa identificación é a mitra (1) de cor parda, non gris ou verde, coma noutros escribidores.

Escribidor amarelo (Emberiza citrinella) macho de costas

Escribidor amarelo (Emberiza citrinella) macho

  Poño tamén o mapa que colgou a SEO na súa web. Ignoro o motivo pero é completamente diferente en formato ao da pica das árbores.

Mapa de distribuizón do escribidor amarelo na Península. Fonte: S.E.O. Birdlife

  Nesta entrada non engadín os parámetros fotográficos porque todos os bichos estaban moi lonxe e houbo que recurtar. Xa haberá tempo para iso. Hoxe o importante era o valor documental.

Escribidor amarelo (Emberiza citrinella) macho

    A SEO considera ao escribidor amarelo en perigo de extinción en base aos traballos levados a cabo no programa S.A.C.R.E. (no cual colaborei cinco anos). Polo visto a mudanza climática xunto aos cambios da paisaxe estarían detrás dun declive cifrado en aproximadamente un 60% da súa poboación española nos últimos 20 anos. Un dato certamente alarmante.

Parella de escribidores amarelos (Emberiza citrinella

    A maiores, esta poboación de escribidores amarelos é de máximo interés por estar localizada a só 250 m. sobre o nivel do mar e a 7 Km da costa en liña recta, algo bastante insólito en terras galegas.


  No seu momento estimei en 4-5 territorios de escribidor amarelo presentes na zona da Golpilleira, que abrangue aproximadamente unhas 12 has (11/04/2019 Noticiario Ornitoxeográfico da Sociedade Galega de Ornitoloxía). Había e hai máis noutros pontos destes planaltos que separan, mas tamén unen, os concellos de Narón e San Sadurniño. Haberá que estarmos atentos.

(1) Acepción para o termo"obispillo" en idioma galego

sábado, 28 de marzo de 2026

28/03/2026 Censo en el lago de Valdoviño

 Esta mañana acudí al lago de Valdoviño con la intención de hacer un censo de acuáticas (casi) completo, así que levé el telescopio. Pero la verdad es que no había mucha cosa. Para estar a finales de marzo y con situación mantenida de noreste esperaba alguna cosilla más.

 Os pongo los datos del censo:

  • 1 Cuchara común (Spatula clypeata) hembra
  • 51 Ánades frisos (Mareca strepera). 33 machos + 18 hembras
  • ++ Ánades azulones (Anas platyrhynchos). No los conté porque estaban demasiado inquietos, volando en grupitos de aquí para allá. Y por vagancia, lo reconozco. Habría el clásico centenar de estas fechas
  • 103 Cercetas comunes (Anas crecca). Una buena cifra entrada ya la primavera. Por ahora no he visto aún ninguna carretona, especialidad de la casa
  • 0 Rascones comunes (Rallus aquaticus) detectados entre las 6:53 y las 8:14 h. Ojo al dato. El drama de los rálidos en esta laguna es alarmante
  • 1 Gallineta común (Gallinula chloropus), y gracias
  • 0 Fochas comunes (Fulica atra). Esto ya es más normal, pues la especie ha sido siempre reproductora muy escasa aquí (0-2 parejas habitualmente)
  • 2 Andarríos chicos (Actitis hypoleucos)
  • 1 Limícola no identificada en el "Lago Pequeno" (¿Tringa ochropus?)
  • 5 Correlimos comunes (Calidris alpina)
  • 26 gaviotas reidoras (Chrociocephalus ridibundus)
  • Unas pocas gaviotas grandes (Larus michahellis/fuscus)
  • 7+ Zampullines chicos (Tachybaptus ruficollis) en los lugares habituales (orillas oeste, sur y sureste). Probablemente eran 10-12 individuos
  • 13 Cormoranes grandes (Phalacrocorax carbo)
  • 1 Espátulas comunes (Platalea leucorodia)
  • 2 Garcetas comunes (Egretta garzetta)
  • 9 Garzas reales (Ardea cinerea)
  • 1 Águila pescadora (Pandion haliaetus)
  • 1 Aguilucho lagunero occidental (Circus aeruginosus) hembra, como casi siempre

Ánades frisos (Mareca strepera) y cercetas comunes (Anas crecca) en A Lapela

 Hoy tocan fotos de cerceta común, una anátida tan bonita como desconfiada, aunque en A Frouseira lo va siendo cada vez menos. Casi todas las tomas llevan algo de recorte, por la distancia.

Cerceta común (Anas crecca)
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:800  V:1/200   F:5,6

Cerceta común (Anas crecca)
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:800  V:1/200   F:5,6

Cerceta común (Anas crecca)
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:800  V:1/160   F:5,6

Cercetas comunes (Anas crecca)
OM-1 + Zuiko 300 f:4  ISO:400  V:1/160   F:4

Cercetas comunes (Anas crecca) en A Lapela
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:1600  V:1/400   F:5,6

Cerceta común (Anas crecca) hembra
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:800  V:1/320   F:5,6

Cerceta común (Anas crecca)
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:800  V:1/320   F:5,6

Cerceta común (Anas crecca)
OM-1 + Zuiko 300 f:4 + MC 1,4x (f:5,6)  ISO:800  V:1/320   F:5,6

  A todo esto, si hace unos meses comentaba la presencia de un individuo que pasea su rotweiller a diario sin bozal y casi siempre sin correa, pues ahora ya son dos. Por supuesto "son muy buenos y no hacen nada" pero ojo también con eso. La policía local y la guardia civil ni están ni se les espera.

xoves, 26 de marzo de 2026

26/03/2026 Visita de control á Frouseira

   Levamos días con vento de nordés e iso de primavera habitualmente significa parada de migrantes. Por ese motivo fixen hoxe unha visita rápida á lagoa de Valdoviño. Porén, sen telescopio resulta complicado por non dicir imposíbel controlar ben o intermareal e a ribeira oeste. De todos os xeitos non semellaba que houbese especies típicas da pasaxe de marzo, coma fuselos de rabo negro, combatentes, píllaras pequenas ou cercetas albelas.

Parella de patos cincentos (Mareca strepera)
OM-1 + Zuiko 300 mm  f:4  ISO:200   V:1/320   F:4


   Os lavancos reais aparecen cada día en lugares máis raros. A esta parella parece que lles estaba rondando pola cabeza facer o niño no alto dunha palmeira. Quen vería aos pitos botándose a terra ao estilo dos Bucephala sp.

Lavancos reais (Anas platyrhynchos)

  A cerceta eurasiática é unha anatídea cuxo número foi medrando desde os anos oitenta do século pasado. En datas tan avanzadas coma un 28/03/2026 aínda fican na lagoa 90+ exemplares (contados coa cámara). Normalmente a estas alturas poucas eurasiáticas quedarían, aparecendo xa algunhas cercetas albelas (Spatula querquedula), que pola contra vense agora en menor número, penso.

Cercetas eurasiáticas (Anas crecca). Parella
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:200   V:1/320  F:5

Cerceta eurasiática (Anas crecca). Macho
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:200   V:1/640  F:4,5

Cerceta eurasiática (Anas crecca). Femia
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:400   V:1/400  F:4
  
 A verdade é que esperaba algunha novidade máis.   

Garza real (Ardea cinerea)
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:200   V:1/320  F:4

 O que segue a sorprenderme é a presenza regular de virapedras na ribeira leste durante todo o período invernal (antes aparecían únicamente nos pasos). 

Virapedras comúns (Arenaria interpres)
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:400   V:1/400  F:4


  Ademáis o virapedras é un ave moi "agradecida" para o fotógrafo. Seguramente unhas das limícolas máis confiadas que temos na Galiza.


    Nestas alturas están a mudar a penaxe de inverno para a nupcial. En maio poderemos velos coa muda completada.


Virapedras común (Arenaria interpres)
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:400   V:1/400  F:4,5

Virapedras comúns (Arenaria interpres)
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4   ISO:400   V:1/320  F:5,6

  A predición meteorolóxica anuncia que persiste esta situación con ventos de nordés. Así pois é altamente probábel que aparezan algunhas das acuáticas que mencionei no primeiro parágrafo. Haberá que estarmos atentos.

mércores, 25 de marzo de 2026

Vuelve el maldito horario de verano

   Este fin de semana tenemos que sufrir otra vez el dichoso cambio de hora. Un cambio que para nuestro país (Galiza) supone adelantarse dos horas sobre el horario que nos correspondería por meridiano y que sí tienen Portugal o Canarias en invierno. 

  He leído que España decidió adelantar su hora natural (UTC+0 a UTC+1) en 1940. Un adelanto que según algunas fuentes habría sido debido al interés de Franco por mantener la misma hora que Alemania, entonces en plena Guerra Mundial. Por otra parte la alternancia entre el horario de verano y el de invierno nació a principios de siglo en Inglaterra, con la idea de ahorrar energía (pensemos que era un mundo muy diferente al actual) y en España esta alternancia se consolidó en 1974 tras la crisis del petróleo.

  Así que acada año nuestro organismo tiene que sufrir dos cambios que afectan a nuestros biorritmos y que, especialmente a las personas que madrugamos mucho, nos supone un serio trastorno. Y como siempre en estas fechas hay debate en torno a ésto, sobre todo ahora que la Unión Europea se está planteando mantener un único horario todo el año. 

   He leído todo tipo de comentarios, siempre muy enfrentados. De una parte los que prefieren el horario de invierno o incluso atrasarlo para tener el horario natural en nuestra región geográfica, similar al de Portugal en invierno. De otra los que defienden el horario de verano, porque el "terraceo" es sagrado y vivimos una sociedad cada vez más taciturna. Sólo hay que recordar las horas a las que cenaba una familia o se emitían los programas de prime time nocturno en la tele hace cuarenta años.

 Yo tengo una convicción y una opinión.

  • Galiza jamás va a tener el horario natural que nos corresponde. No hay una mayoría política necesaria para defender esta postura y la gente además no lo quiere. Está demasiado acostumbrada a este modo de vida.
  • En caso de terminar con el maldito cambio de hora, muy cuestionado por la ciencia desde el punto de vista de la salud, me conformaba con poder quedarnos con el horario de invierno.
 Por desgracia mucho me temo que si hay algún tipo de referéndum - que probablemente sería a nivel estatal - arrasaría quedar con el horario de verano. Aunque hay esperanza. De entre las muchas opiniones que he leído estos días en la prensa española me encantaron dos:

  1. Un comentario defendía el horario de imvierno pero se daba cuenta de la dificultad por ser España "el bar de los turistas del Norte de Europa". Resulta incuestionable el enorme peso de la hostelería en España y que son los mayores interesados en que la tarde se alargue mucho.
  2. Otra opinión hacía alusión al clima español y recordaba las dificultades que tienen para dormir las personas que madrugan debido a que hasta las once de la noche es de día; todo un suplicio en territorios como Andalucía, Murcia, Valencia, Cataluña o incluso el interior peninsular. Esta persona decía que se levantaba a las seis de la mañana y que le resultaba imposible dormir más de cuatro horas en verano (supongo que era del sur). Una cuestión sobre la que yo nunca había pensado, la verdad, pero me pareció de gran acierto.

 En fin, veremos qué ocurre el próximo año. Dios quiera que nos quedemos con el horario de invierno y que no se permita esa barbaridad contranatura que sería que Galiza quede para siempre en UTC+2.

domingo, 22 de marzo de 2026

Cambio de estación e primeira martaraña (Martes martes)

    O inverno quedou atrás. Aínda vai caer moita auga daquí a xuño pero aquel tempo de moitas xornadas ou mesmo semanas continuadas de choiva xa remataron. Co aumento das horas de luz as temperaturas tamén subiron dabondo e xa temos máximas de 20 ou 22ºC cando vai sol. Estamos na primavera e iso permite volver a fotografar bicharía cativa.

Tipula vernalis. Fam. Tipulidae
Sony RX10 III (focal 600mm equiv.)  ISO:400  V:1/250   F:4
  
  Aproveito para publicar unhas fotos de libeliñas tomadas coa Sony RX10 III, agora mellor editadas.

Gaiteiriño forestal (Chalcolestes viridis). Imaxe bastante recurtada
Sony RX10 III (focal 600mm equiv.)  ISO:1000  V:1/500   F:5,6

Gaiteiriño montano (Lestes sponsa)
Sony RX10 III (focal 600mm equiv.)  ISO:100  V:1/500   F:4

  Non canso de insistir na necesidade de comprar cámaras que dispoñan de formato RAW (arquivo sen comprimir). E, no caso de telo, gardar as copias nese formato.

 A seguinte foto é probablemente unha das máis bonitas que tomei xamáis. Polo bicho en si, polo fondo desenfocado, pola composición e por ser cunha bridge de sensor 1/2,3" (a túa SX50 aínda vai mellor en macro, Manolo). Lamentablemente tiven un despiste, borrando o cartafol onde estaba o RAW, e agora só dipoño do recurte que fixen entón, de 600x800 píxeis, co cual non se pode facer nada obviamente. É ún dos casos en que máis sufrín por perder o orixinal.

Gaiteiriño dríade (Lestes dryas). Ano 2016
Canon SX60 (21-1365 mm equiv.)  Parámetros descoñecidos

 Nesta mañá de domingo fun dar unha volta por Moeche, o meu local patch de primavera. 

Val de Moeche (A Coruña). Autodisparo sobre saca de lentellas no capó do carro.
SonyRX10  (focal 104 mm equiv)  ISO:100   V:3,2"   F:5

  Cheguei ás regas de Casalousada con 2,5ºC e unha humidade que metía medo. Tiven un "ataque de fotógrafo" e púxenme a facer tontarías coas maneiras tan pouco ortodoxas habituais.

Val de Moeche (A Coruña). Autodisparo sobre saca de lentellas no capó do carro.
SonyRX10  (focal 65 mm equiv)  ISO:100   V:8"   F:5

Val de Moeche (A Coruña). Autodisparo sobre saca de lentellas no capó do carro.
SonyRX10  (focal 77 mm equiv)  ISO:100   V:10"   F:5
   
  Ás sete da mañá hora zulú comezaba a primeira "espera mustélida" da temporada. Levaba corenta minutos aburrido e pasando frío cando apareceu a primeira martaraña deste 2026.

Martararaña (Martes martes)


  Seguramente un mesmo exemplar que apareceu e desapareceu varias veces entre as 7,40 e as 7,55 h, o seu horario habitual. Ollando as fotos na casa deime conta que semellaba ter un problema no ollo esquerdo. Ampliando a foto paréceme unha carracha desas inchadas. Estou á espera do que me resposte o experto Marcos Mallo (envieille as fotos por correo).

Martaraña (Martes martes) con aparente problema ocular
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4  ISO:6400   V:1/250   F:4

Martaraña (Martes martes)
OM-1 + Zuiko 300 mm f:4  ISO:6400   V:1/250   F:4

Martaraña (Martes martes) onde sempre

  Teño moitas ganas de fotografala co novo tele. Volvemos coa bridge e fotos de paxaros pousados entre ramallada. Non é doado pero tampouco imposíbel.

Picafollas ibérico (Phylloscopus ibericus)
Sony RX10 III (focal 567 mm equiv)  ISO:200   V:1/500    F:4

Tordo músico (Turdus philomelos) a cantar
Sony RX10 III (focal 600 mm equiv)  ISO:800   V:1/160    F:4

Tordo músico (Turdus philomelos). Enfoque manual
Sony RX10 III (focal 600 mm equiv)  ISO:800   V:1/160    F:4
 
     Ben, alegroume moito volver unha martaraña. A observación casual de mamíferos activos de día é moito máis frecuente nos meses próximos ao solsticio de verán, supoño que porque a noite se lles fai breve para todo o que teñen que facer nesa época (entre outras cousas reproducirse). Pero xa tedes en Netflix a nova temporada de "Martarañas en Moeche".

venres, 20 de marzo de 2026

20/03/2026 En Maniños con la Sony RX10 III

   Voy a dedicar unos días a practicar el revelado con la Sony RX10 III. Hoy tomaba unas fotos en Maniños y Barallobre (ayuntamiento de Fene). Las primeras a una torcaz semioculta entre las ramas de un árbol, una foto difícil para una cámara bridge. Porque la Sony tiene un sensor "grande" (1") pero no deja de ser una bridge, aunque enfoca mucho mejor que las compactas de sensor 1/2,3".

Paloma torcaz (Columba palumbus)
Sony RX10 III (focal  485 mm equiv.)  ISO:400   V:1/160   F:4

Paloma torcaz (Columba palumbus)
Sony RX10 III (focal  470 mm equiv.)  ISO:400   V:1/160   F:4

   Después practiqué con uno de los andarríos chicos que tengo amaestrados. Con ISO400 aparece un pelín de ruido y quiero aprender bien su procesado, para que quede natural. El nuevo monitor, el nuevo hardware y el nuevo software han cambiado completamente mi perspectiva de las fotos.

Andarríos chico (Actitis hypoleucos)
Sony RX10 III (focal  600 mm equiv.)  ISO:400   V:1/250   F:4,5

Andarríos chico (Actitis hypoleucos)
Sony RX10 III (focal  600 mm equiv.)  ISO:400   V:1/200   F:4,5

Andarríos chico (Actitis hypoleucos) comiendo lombriz de tierra
Sony RX10 III (focal  600 mm equiv.)  ISO:400   V:1/200   F:4,5

  La diferencia de calidad con el equipo PRO es importante, lógicamente, pero no tanta como podríamos pensar si consideramos la enorme diferencia de precio. Además las bridge tienen una ventaja maravillosa como es poder tirar fotos de paisaje sin cambiar el objetivo. Algo que se agradece especialmente con viento o lluvia. Y pesan menos!

Astillero de Navantia-Fene desde Maniños
Sony RX10 III (focal  40 mm equiv.)  ISO:100   V:1/200   F:5

  Pues eso, estos días voy a darle uso a la Sony, que la tenía un poco abandonada.